Mùa nóng đến cũng là lúc nhiều người bắt đầu tìm hiểu và lắp đặt máy lạnh để mang lại sự mát mẻ cho gia đình. Trong số các lựa chọn phổ biến hiện nay, máy lạnh Inverter được ưu ái bởi lời hứa tiết kiệm điện, cho phép sử dụng điều hòa thường xuyên mà không lo hóa đơn tiền điện tăng gấp đôi hay gấp ba. Tuy nhiên, việc máy có tiết kiệm thật hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố, không chỉ đơn giản ở công nghệ Inverter.
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả tiết kiệm điện của máy lạnh để đưa ra lựa chọn phù hợp.
I. Máy lạnh tiêu thụ điện như thế nào?
Máy lạnh gồm nhiều bộ phận, nhưng phần tiêu tốn nhiều điện năng nhất là máy nén, chiếm tới 80–85% lượng điện tiêu thụ. Kế đến là quạt tản nhiệt ở dàn nóng và quạt thổi gió tại dàn lạnh. Những bộ phận nhỏ hơn như động cơ quay cánh đảo gió hay mạch điều khiển tiêu thụ rất ít điện, gần như không đáng kể.
Máy lạnh inverter điều chỉnh tốc độ quay của máy nén tùy theo tải làm lạnh, thay vì chạy “bật/tắt” liên tục như máy thường (non-inverter). Nhờ đó khi đã đạt đến nhiệt độ cài đặt thì máy nén inverter sẽ duy trì ở mức tải thấp, lúc này máy tiêu thụ điện rất ít. Đây là nguyên lý chính giúp máy inverter tiết kiệm điện, nhưng chỉ khi được sử dụng đúng cách.
II. Những yếu tố quyết định khả năng tiết kiệm điện
1. Chỉ số hiệu suất năng lượng (SCPF – Seasonal Cooling Performance Factor) được in trên nhãn năng lượng.
Chỉ số này phản ánh hiệu suất trung bình của điều hòa trong suốt một năm sử dụng thực tế tại Việt Nam, được đo bởi Viện Cơ khí Năng lượng và Mỏ – Vinacomin. Chỉ số này cực kỳ quan trọng nhưng ít người để ý, SCPF càng cao thì máy càng tiết kiệm điện.
Ví dụ: Hai máy cùng công suất 1HP (9000BTU), cùng đạt 5 sao về tiết kiệm năng lượng, nhưng SCPF lần lượt là 5.18 và 6.55 sẽ có mức tiêu thụ điện rất khác nhau:
-
Máy 1 có SCPF 5.18 → tiêu thụ trung bình 0.78 kWh.
-
Máy 2 có SCPF 6.55 → tiêu thụ trung bình 0.63 kWh.
Chênh lệch tiêu thụ điện giữa 2 máy 23%, dù cả hai cùng là máy inverter 1HP 9000BTU. Vậy phần điện tiết kiệm được có đủ bù đắp cho mức giá cao hơn của máy có hiệu suất tốt hơn trong suốt vòng đời sử dụng hay không?
Lưu ý: Từ ngày 1/1/2025 sẽ áp dụng tiêu chuẩn mới nhất là TCVN 7830:2021 trên tất cả các điều hoà thay cho TCVN 7830:2015 trước đây với một số thay đổi đáng kể bạn có thể xem ảnh bên dưới.
2. Kích thước, cấu tạo và chất liệu của dàn nóng
Một yếu tố quan trọng khác là kích thước dàn tản nhiệt của cục nóng. Các hãng thường sản xuất cùng một công suất danh định nhưng chia thành nhiều phân khúc, để phù hợp với các tệp khách hàng khác nhau. Trong phân khúc thấp hơn, dàn nóng thường được thiết kế nhỏ đi, giảm vật liệu và lượng gas, nhằm cắt giảm chi phí sản xuất.
Trong điều kiện thử nghiệm tiêu chuẩn (ISO 5151), công suất 9000 BTU/h được tính khi nhiệt độ ngoài trời là 32°C và trong nhà là 27°C. Nhưng trong thực tế mùa hè Việt Nam, nhiệt độ ngoài trời có thể lên đến 40–42°C. Khi đó những máy có dàn nóng lớn hơn sẽ cho hiệu quả giải nhiệt tốt hơn, có thể hoạt động đúng công suất giúp phòng nhanh mát và ổn định. Không như những máy với dàn nóng nhỏ, thấy máy chạy liên tục mà không thấy gió mát đâu.
Ngoài ra cấu trúc của dàn tản nhiệt cũng đóng vai trò không nhỏ. Cùng một kích thước, các máy sử dụng dàn tản nhiệt kép sẽ cho hiệu quả giải nhiệt cao hơn loại dàn đơn.
Bên cạnh đó, bạn nên chú ý đến chất liệu là đồng hay nhôm vì đây cũng là yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quảt tản nhiệt.
3. Lắp máy đúng công suất và đúng vị trí
Công suất máy lạnh cũng cần được chọn phù hợp với diện tích và đặc điểm không gian lắp đặt. Một máy lạnh 9.000 BTU/h trong điều kiện lý tưởng có thể làm lạnh khoảng không gian 15–20m² trần cao 3m trong vòng 3–5 phút. Tuy nhiên, trong thực tế, không gian sinh hoạt luôn có nhiều nguồn sinh nhiệt: người ở, thiết bị điện tử, ánh nắng chiếu qua cửa kính, tường hấp nhiệt… Tất cả những yếu tố này khiến máy lạnh phải làm việc nhiều hơn. Do đó, công suất cần thiết nên được tính toán kỹ lưỡng, bao gồm cả phần bù thêm cho các nguồn nhiệt phát sinh và nhiệt xâm nhập. Lắp máy công suất yếu hơn nhu cầu thực sẽ khiến máy nén luôn chạy ở công suất cao, không bao giờ đạt đến trạng thái tiết kiệm điện, thậm chí hao điện hơn máy thường.
Mình có làm một cái bảng giúp bạn dễ chọn điều hoà dựa theo diện tích căng phòng và điều kiện thực tế khi sử dụng, bạn có thể tham khảo ảnh bên dưới.
4. Thời gian sử dụng ảnh hưởng rất lớn
Một điểm quan trọng khác là thời gian vận hành liên tục của máy. Máy lạnh Inverter tiết kiệm điện khi được vận hành trong thời gian đủ dài. Khi máy đã đưa nhiệt độ phòng về mức mong muốn, nó sẽ chuyển sang chạy ở mức công suất thấp, lúc này hiệu suất năng lượng đạt được là cao nhất.
Ví dụ: khi khởi động máy có thể tiêu thụ 930W để tạo ra 9.200 BTU/h (tức 9.89 BTU/W), nhưng khi đã đạt nhiệt độ cài đặt, máy chỉ cần dùng 120W để duy trì 2.400 BTU, hiệu suất lên đến 18.35 BTU/W, gần gấp đôi so với khi hoạt động hết công suất. Do vậy sử dụng máy inverter trong thời gian ngắn (dưới 30 phút) sẽ không tiết kiệm bằng máy thường. Ngược lại, nếu dùng lâu (3–4 tiếng trở lên), máy inverter càng chứng minh ưu thế.
5. Lắp đặt đúng kỹ thuật cũng là một yếu tố then chốt
Khâu lắp đặt cũng ảnh hưởng lớn đến hiệu quả hoạt động và mức tiêu hao điện năng.
– Dàn lạnh (trong nhà): nguyên lý hoạt động của dàn lạnh trong nhà là thổi hơi lạnh ra phía trước xuống bên dưới dòng rồi hút ngược hơi lạnh ở bên trên vào. Do đó dàn lạnh trong nhà nên cách trần tối thiểu 10cm và cách tường ít nhất 20cm để luồng khí được lưu thông tốt, không bị chắn bởi tủ, rèm, vật dụng…
– Dàn nóng (ngoài trời): nên đặt cách tường ít nhất 30cm, tránh nơi bị ánh nắng trực tiếp chiếu vào. Nếu có thể, nên lắp ở nơi có mái che hoặc bóng râm để tăng hiệu quả giải nhiệt. Tuyệt đối không đặt dàn nóng trên mái tôn vì nơi này thường nhiệt độ có thể vượt quá ngưỡng vận hành an toàn, làm máy tự động ngắt để bảo vệ linh kiện, hoặc gây hao điện, giảm tuổi thọ, tản nhiệt không hiệu quả.
– Đường ống đồng và kỹ thuật lắp đặt:
-
Lưu ý trong việc siết ống đồng hoặc hàn ống đồng tránh rò rỉ gas. Bạn cần yêu cầu thợ hút chân không hệ thống để đảm bảo không còn hơi ẩm và không khí trong ống đồng vì yếu tố này có thể ảnh hưởng đến hiệu quả làm lạnh và tuổi thọ máy nén.
-
Độ dài ống đồng nên nằm trong khoảng từ 3–7m. Nếu dài hơn có thể cần nạp thêm gas theo hướng dẫn từ nhà sản xuất cung cấp. Nếu ngắn hơn 3m có thể không được hãng bảo hành do quá trình hồi gas và hồi dầu diễn ra quá nhanh, dễ gây hư hỏng máy nén.
-
Trong trường hợp dàn nóng phải đặt cao hơn dàn lạnh quá 3m, cần tạo bẫy dầu đúng kỹ thuật để bảo vệ hệ thống.
Regusure – Giải Pháp Toàn Diện Cho Doanh Nghiệp Về Đăng Ký Dán Nhãn Hiệu Suất Năng Lượng Điều Hoà, Thiết bị điện gia dụng
Trong bối cảnh quy định về dán nhãn năng lượng cho điều hoà, thiết bị điện gia dụng ngày càng khắt khe, Regusure tự hào mang đến giải pháp toàn diện, giúp doanh nghiệp dễ dàng tuân thủ pháp luật và nâng cao giá trị sản phẩm. Dưới đây là những lý do bạn nên chọn Regusure:
- Tư Vấn Chính Xác:
Đội ngũ chuyên gia của Regusure sẽ đánh giá sản phẩm của bạn, xác định đúng loại cần kiểm tra theo tiêu chuẩn mới nhất, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí không cần thiết. - Dịch Vụ Chuyên Nghiệp:
Chúng tôi cung cấp dịch vụ thử nghiệm, chứng nhận hợp quy và công bố nhãn năng lượng cho thiết bị một cách nhanh chóng, tối ưu hóa nguồn lực của doanh nghiệp bạn. - Kinh Nghiệm Thực Tiễn:
Với kinh nghiệm hợp tác cùng các thương hiệu gia dụng hàng đầu như Philips, Osram, Panasonic, Regusure cam kết đảm bảo quy trình đạt chuẩn mực, đáng tin cậy. - Giải Pháp Linh Hoạt:
Hỗ trợ nhập khẩu mẫu thử hoặc lô hàng nhỏ thiết bị gia dụng theo đúng quy định pháp luật, giúp doanh nghiệp linh hoạt trong mọi tình huống.
Với Regusure, bạn không chỉ đáp ứng đầy đủ các yêu cầu pháp lý về dán nhãn năng lượng, chứng nhận hợp quy, mà còn nâng tầm thương hiệu nhờ sản phẩm đạt chuẩn tiết kiệm năng lượng. Hãy để chúng tôi đồng hành cùng bạn trong hành trình khẳng định chất lượng và uy tín trên thị trường!
===========================
Hotline: +84 782 749 413
Email: consultants@regusure.vn